Yapılan yemeklerin daha lezzetli pişmesi için birçok farklı yöntem ve alet kullanılabilse de, döküm tencerelerin bu konuda yeri ayrıdır. Döküm tencereler yapıldıkları malzemelerin ve işçiliğinin getirdiği eşit ve homojen pişirme özelliği sebebiyle portatif mangalmışcasına kullanılabilir. Bu mutfak araç gereci, yapısı gereği hem kısık ateşte hem de yüksek ateşte uzun süre pişirim yapabilir. Böylece yemeklere kendisine has bir lezzet katar. Fakat her mutfak aracı gibi, döküm tencere modelleri de yapısına uygun bir şekilde kullanılmalıdır. Peki, döküm tencere nedir, nasıl temizlenir? Detaylar içeriğimizde...
Döküm Tencere Nedir?
Döküm tencere, mutfa dayanıklılığı ve lezzeti temsil eden özel pişirme araçlarından birisidir. Genellikle demir veya alüminyumdan yapılan tencereler, verilen ısıyı tabanlarına eşit şekilde yayarak tüm yemeği aynı oranda pişirirler.
Ağır yapıları sayesinde döküm tencereler yüksek ısılara ve düşük ama uzun süreli ısılara yüksek oranda dayanıklıdırlar. Verilen her tür ısıyı uzun süre hapsetmesi ve eşit dağıtması ile yemeklerin lezzetine katkıda bulunurlar.
Döküm tencereler, farklı şekillerdeki pişirme tekniklerine de uygundurlar. Özellikle et yemeklerinde kullanılan yavaş ama uzun süreli pişirme teknikleri için kusursuzdurlar. Buna ek olarak biftek, pirzola gibi etin yumuşak olması hedeflenen yemekler için de sıkça tercih edilirler.
Yemeklere olan lezzet katkısına ek olarak, döküm tavalar oldukça uzun ömürlüdürler. Doğru bakım ve temizlikleri yapıldığında ömürlük kullanılabilirler. Kaplamalı ve kaplamasız döküm tencere modelleri sayesinde ihtiyaca göre tercih yapılabilir.
Alüminyum döküm tencere modelleri, demir modellere göre daha hafif olmakla birlikte genellikle yapışmaz kaplamalara sahiptirler. Bu türdeki döküm tencereler yemekleri daha hızlı pişirebilir fakat demir döküm tencereler daha uzun ömürlü kabul edilirler.
Döküm Tencere Nasıl Kullanılır?
Demir döküm tencerenin doğru kullanımı sayesinde pişirilen yemekler ile diğer araç gereçlerin pişirimi arasında büyük lezzet ve sağlık farkı vardır. Doğru teknik ve yöntemlerle bu lezzeti elde etmek ise döküm tencere modelleri aracılığıyla oldukça kolaydır.
Döküm tencere kullanımı sırasında pişirme süreci, belirli kurallar ve pişirme teknikleri etrafında şekillenir. İlk olarak dikkat edilmesi gereken kural, döküm tencerenin kullanılmadan önce yeterince ısıtılmış olması gerektiğidir. Çünkü döküm tencereler ısıyı eşit bir şekilde dağıtırlar ve yiyecekleri yakmazlar.
Pişirmeye başlamadan önce ısıtılan döküm tencereler, pişirme sırasında yüksek ateşe maruz kalmamalıdırlar. Çünkü döküm tencereler yapıları gereği ısıyı çok uzun süre muhafaza edebilirler. Orta ve kısık ateş, döküm tencerede yapılan yemeklerin içten dışa doğru pişmesi için ideal ısılardır.
Özellikle et ve güveç tarzı yemeklerde kullanılan döküm tencereler, bu yemeklerin suyunu hapsetmesine, eşit miktarda ve ayarında pişmesine yarar. Pişirme sonrasında temizlik aşamasında ise bu tencereler soğumaya bırakılmadan temizlenmelidir. Aşındırıcı malzemeler kullanılmamalıdır ve durulama sonrasında hemen kurulanmalıdır.
Cam Ocakta Döküm Tencere Kullanılabilir mi?
Demir döküm tencere cam ocakta kullanılabilir mi sorusu oldukça yaygındır fakat bunun için herhangi bir hiçbir sakınca yoktur. Cam ocakta demir döküm tencere kullanılabilir fakat dikkatli olunmalıdır. Çünkü demir döküm tencereler, yapıları gereği oldukça ağırdırlar. Cam ocakların hassas yapısı nedeniyle bu tencereler kullanıldıklarında yüzeye yumuşak bir şekilde yerleştirilmeli ve ani şekilde hareket ettirilmemelidirler. Aksi takdirde ocak üzerinde çizilme veya çatlamalar meydana gelebilir.
Döküm Tencere Nasıl Temizlenir?
Döküm tencere bakımı, bu araç gereçlerin uzun ömürlerinin devamı açısından oldukça önemli bir konudur. Özellikle her kullanımdan sonra dikkat edilmesi gereken birkaç temizlik adımı vardır. Bu adımlar hem tencerenin ömrünün uzaması hem de sağlıklı yapısının devam edebilmesi açısından atlanmamalıdır.
Döküm tencereler, yemek pişirildikten sonra önce bir nebze soğutulmalıdır ve sonra temizlik aşamasına geçilmelidir. Çünkü döküm tencerelerin hammaddesi olan demir veya alüminyum yüksek sıcaklıktayken soğuk suya bir anda temas ederse çatlayabilir.
Biraz soğuyan döküm tencereler, hafif sabunlu su ve yumuşak bir sünger aracılığıyla nazik bir şekilde temizlenebilirler. Bu süreç boyunca aşındırıcı malzemeler kullanılmamalıdır, tencereyi çizebilecek sert cisimlerden kaçınılmalıdır.
Temizlenen döküm tencere, bir havlu veya peçete ile kurulanmalıdır. Kurulanmayan döküm tencerelerde zamanla paslanma meydana gelebilir. Bu, hem tencerenin kullanışsız hale gelmesine hem de insan sağlığına ciddi tehlike yaratmasına sebep olur.
Kimi kullanıcılar temizliği ve kurutulması tamamlanan döküm tencerelere çok ince bir tabaka yağ sürerek bir koruma işlemi gerçekleştirirler. Bu sayede tencere paslanmaya karşı dayanıklı hale gelir ve yapışmazlık özelliği doğal bir şekilde korunur. Yağlama işlemi için bitkisel veya hayvansal yağlar kullanılabilir. Yağlanan tencere bir miktar ısıtılır ve yağ üzerinden silinir.
Döküm Tencere Deterjanla Yıkanır mı?
Döküm tencere temizliği sırasında deterjan kullanımı önerilmemektedir. Çünkü deterjanlar, döküm tencerenin yüzeyini kaplayan koruyucu yağ tabakasını zayıflatabilir. Kaplamalı tencerelerde ise kaplamalara zarar verebilir. Bu durum, tencerelerin hızlı bir şekilde paslanmasına ve kalitesinin bozulmasına yol açabilir.
Bunun yerine, ılık suda çözdürülen sabunlar ve yumuşak bezler ile temizlik tamamlanabilir. Eğer deterjan yumuşak formülde ise, bol su ile durulanması kaydıyla çok az miktarda kullanılabilir.
Döküm Tencere Makineye Atılır mı?
Döküm tencerelerin makinede yıkanması tavsiye edilmemektedir. Çünkü bulaşık makinesi yüksek ısıda yıkama yapar ve sert deterjanlar kullanır. Bu iki faktör, demir döküm tencerelerin hızlı bir şekilde paslanmasına sebep olur.
Özellikle kaplamasız döküm tencerelerin yüzeyinde, makinede gerçekleşen yıkama şartları sebebiyle aşınma gerçekleşebilir. Bu aşınma zamanla paslanmaya yol açabilir, bu da insan sağlığı için ciddi bir risk oluşturur.
Makinedeki yıkamanın eşyaların yüzeyinde eşit olarak dağılmaması da döküm tencereler için bir risk faktörüdür. Bu, tencerenin belirli yüzeylerinin daha geç kurumasına sebep olarak paslanmaya yol açabilir.
Döküm Tenceredeki Lekeler Nasıl Çıkar?
Döküm tencerelerde yemek sonrası lekelerin çıkarılması için tuz ve su karışımından oluşan doğal bir karışım hazırlanabilir. Macun kıvamında hazırlanan bu karışım, lekenin bulunduğu bölgeye uygulanarak bir süre beklenmelidir. Daha sonra, sünger ile nazikçe ovularak silindiğinde, durulandığında ve kurulandığında macunun lekeler üzerindeki etkisi görülebilir.
Döküm tencere lekeleri, genellikle yanık ya da yapışmış olan yemek artıklarından oluşur. Tuz ve su ile yapılan karışımlar bu lekelerin yerlerinden sökülmesini sağlarlar ve böylelikle kalıcı sanılan leke hızlı bir şekilde ortadan kaldırılabilir.
Döküm Tencere Sağlıklı mı?
Döküm tencereler, özellikle kaplamasız demir döküm tencere modelleri, oldukça sağlıklı kabul edilmektedirler. Çünkü bu tür tencerelerde yemekler doğrudan yüzeye temas ederler ve pişirme boyunca hiçbir kimyasal madde ile etkileşim bulunmaz.
Döküm tencereler, doğal bir yapıya sahiptirler. Üretim aşamasında kimyasal kullanılmaması sebebiyle yemekler de olduğu gibi pişirilirler. Bu sayede en güvenli yemek pişirme araçları arasında oldukça üst bir sırada yer alırlar.
Demir Döküm Tencere Sağlıklı mı?
Demir döküm tencereler, doğal yapıları ve pişirme sırasında sundukları kimyasalsız pişirme olanağı sayesinde yüksek sağlıklı olarak bilinirler.
Demir döküm tencereler, yemek pişirme sırasında doğal yapılarından dolayı yemeğe bir miktar demir katkısında da bulunurlar. Bu, özellikle demir eksikliği çeken bireyler açısından paha biçilmez bir etkidir. Tamamen doğal ve güvenli olan bu katkı, demir takviyesine sebep olur.
Alüminyum Döküm Tencere Sağlıklı mı?
Alüminyum döküm tencere modelleri, tencerenin kalitesine bağlı olmaları yüzünden biraz dezavantajlı sayılsalar da genellikle sağlıklı kabul edilirler. Çünkü alüminyum malzemeler yüksek ısılarda bir miktar alüminyumun yemeklere bulaşmasına sebep olabilirler. Kalitesiz alüminyum döküm tencerelerde bu, uzun vadede kısmı sağlık sorunlarına yol açabilir.
Kaplamalı Döküm Tencere Sağlıklı mı?
Kaplamalı tencere modelleri genellikle yapışmaz özellik sunmaları sebebiyle tercih edilirler. Tıpkı alüminyum tencereler gibi zamanla yemeklere bulaşabildikleri için bu döküm tencere türleri kısmen sağlıklı kabul edilirler.
Tabii ki kaplamalı döküm tencerelerin sağlıklı olup olmadığı, kullanılan malzemelerin kalitesine de bağlıdır.
Döküm Tencere Alırken Dikkat Edilmesi Gerekenler
Döküm tencere satın alırken, yapılacak olan yemeklerin özellikleri, kaç kişilik yapılacağı, tencerenin kullanılacağı sıklık gibi özellikler göz önünde bulundurulmalıdır. Döküm tencere alınırken kullanıcıların en çok baktıkları özellikler ise şunlardır:
- Tencerenin Boyutu: Döküm tencerelerin boyutu, özellikle geniş aileler için oldukça önemli bir konudur. Tencerenin, içerisinde pişen yemeği tek seferde pişirilebilecek kadar büyük olması oldukça önemlidir.
- Tencerenin Ağırlığı: Döküm tencere ve tavalar, normal mutfak araçlarına göre oldukça ağırdırlar. Bu durum, bazı kullanıcılar açısından bir sorun teşkil edebilir. Bu sebeple, tavanın ağırlığı önemli bir konudur ve dikkate almak yararlı olabilir.
- Tencerenin Yüzeyi: Döküm tencerelerde yüzeyin düz olması hem tencerenin ocak üzerinde düzgün bir şekilde durması hem de yemeğin eşit şekilde pişmesi açısından oldukça önemlidir. Eğer yüzey yamuksa, yemek pişerken bir tarafa yığılarak daha az veya daha çok pişer, ki bu da istenmeyen bir durumdur.
- Tencerenin İşlevselliği: Döküm tencerelerin işçiliği son derece önemlidir. Özellikle tencerenin sağlam olması, sapının bir sorun teşkil etmemesi, herhangi yapısal bir probleminin bulunmamasına dikkat edilmelidir.
Sizler de bu püf noktalara dikkat ederek kendi zevkinize göre bir döküm tencere edinebilir, mutfağınızda pişen yemeklerin lezzetine lezzet katabilirsiniz!